دكتر پسته - مرجع تخصصي پسته

ازجمله علفهای هرز دائمی باغات پسته می توان به خارشتر ، شیرین بیان ، تلخ بیان ، جغجغه ، كنگر و گلرنگ وحشی اشاره نمود كه گیاهان اراضی بایر بوده و بیشتر در باغهایی رویش دارند كه عملیات خاك ورزی و شخم درآنها به خوبی انجام نشده و فواصل آبیاری درآنها منظم نیست . علفهای هرز هریز و قیاق ابتدا به صورت لكه ای درباغها ظاهر می شوند ، انتشار این علفها از طریق ریزومها و ساقه ها قطع شده توسط ادوات كشاورزی صورت می گیرد . ترشحات سمی ریزومها موجب ضعف درختان و رشد كم درختان شده و وجود این علفها رطوبت مناسب جهت رشد ونمو عوامل بیماری زا را در اطراف طوقه درختان بوجود می آورد . علف هرز گزپیچ ( علف خرس ) درصورت عدم كنترل داخل شاخه ها پیچیده ، با بالارفتن از آنها به شكل چتری روی درختان را پوشانده ، مانع رسیدن نور كافی به درختان و خشكیدن آنها می شود . انتشار این گونه به آهستگی انجام شده و قطع وكندن آن در اوایل ظهورش درباغات از انتشارش جلوگیری می كند . علفهای هرز یكساله اسفناج باغی ( سلمه چنار ) ، جارو ، سلمه ، كاسنی و ترشك در جذب آب و موادغذایی با درختان رقابت كرده ، پناهگاه آفات شده و دربرداشت محصول ایجاد اخلال می نمایند . علفهای هرز یكساله چسبك ، جوموشك ، خارخسك و توق و جو وحشی در عملیات داشت و برداشت مشكل ایجاد می كنند . علفهای هرز نی ، حلفه ، بارهنگ ( كاردی ) و شیرنرم بیشتر در كانالهای آبیاری و اطراف آنها رشد و درعملیات آبیاری و آبرسانی اخلال ایجاد می كنند . علفهای هرز شور كاكلی ، زارقو ، اسفند و پنیرك میزبان واسط سنهای پسته بوده و بایستی قبل از هجوم سنها به باغ از بین برده شوند تا از تكثیر و خسارت سنها جلوگیری شود . علفهای هرز ازمك ( موكو ) و خارشتر میزبان كنه های خانواده اریوفید هستند ، كنه ها روی این گیاهان تكثیر و توسط باد به روی درختان پسته انتشار می یابند . انگل سس درختی نیز بصورت لكه ای گاهی در باغات پسته ظاهر می شود . اندامهای سس داخل درختان پیچیده و موجب خشكیدگی شاخه می گردد چیدن ، جمع آوری و سوزاندن اندامهای سس قبل از مرحله گلدهی از انتشار آن جلوگیری می كند 

مديريت مبارزه
تصمیم گیری در خصوص زمان، مکان و شیوه مبارزه با علف های هرز به شناخت کامل رابطه بین محیط، رفتار آفات و دشمنان طبیعی آفات و علف هرز موجود بستگی دارد.
- قبل از احداث باغ، با آبياري و شخم هاي متوالي قبل از به گل و بذر رفتن علف هرز و يا استفاده از علف كش هاي عمومي مي توان ميزان ذخيره بانك بذري باغ را كاهش داد.
- شرط اول در مهار علف هاي هرز، رعايت بهداشت باغات می باشد مانند جلوگيري از به بذر رفتن علف هاي هرز، استفاده از ابزار و ماشين هاي كشاورزي تميز و عاري از بقاياي علف هرز، پيشگيري از ورود علف هرز، استفاده از كودهاي پوسيده و خاك هاي تميز و در مجموع هر اقدامي كه مانع از پيدايش علف هرز مي شود.
- استفاده از شخم عميق در اواخر زمستان نيز نقش مهمي در مدفون كردن بذر و ريزوم هاي بعضي از علف هاي هرز دارد.
- استفاده از كودهاي پوسيده دامي و درون چالكود.
- استفاده از شخم و تيلر در اوايل فصل رويش براي كاهش علف هاي هرز يك ساله.
- بعضی از علف هاي هرز چند ساله مانند مرغ (هريز)، پيچك صحرايي، كاتوس، خارشتر و شيرين بيان توسط ريزوم تكثير مي يابند بنابراين قطعه قطعه شدن ريزوم ها باعث پراكنده شدن و تكثير بيشتر اين گياهان مي گردد، بنابراين تا جايي كه ممكن است باید از شخم هاي غير ضروری خودداری كرد. برداشتن لكه ها، سرزني و استفاده از علف كش در محل لكه هاي اين گياهان از افزايش اين علف هاي هرز جلوگيري خواهد كرد.
- استفاده از علف كش ها در تلفيق با ساير روش ها امكان پذير مي باشد. در هنگام مصرف علف كش ها، علف هاي هرز بايستي شاداب و فعال باشند. آبياري چند روز قبل از سمپاشي، موجب شاداب شدن علف هاي هرز و جذب بهتر علف كش خواهد شد. سرما، گرماي زياد و تشنگي علف هرز، اثر علف كش را كاهش خواهد داد.

علف كش هايي كه مي توان در باغ هاي پسته استفاده نمود به شرح زير مي باشد:

- پاراكوات (گراماكسون):

علف كش تماسي است كه با قسمت هاي سبز گياه تماس يافته و علف هرز را از بين مي برد. اين علف كش براي كنترل علف هاي هرز يك ساله كاربرد دارد كه بهتر است در مرحله قبل از گلدهي به كار رود. اين علف كش روي برگ درختان و پاجوش نبايد پاشيده شود. آب همراه آن نبايد گل آلود يا داراي املاح زياد باشد زيرا آن را كم اثر مي كند. ميزان مصرف آن بسته به تراكم علف هرز بین 3 تا 5 لیتر در هزار مي باشد.

- گلايفوزيت (رانداپ):

علف كش سيستميك مي باشد كه قادر است علف هاي هرز دائمی را کنترل نماید. حين سمپاشي فشار دستگاه سمپاش بايد پايين باشد تا محلول علف كش هنگام خروج از نازل با فشار خارج نگردد. در روزهاي گرم با درجه حرارت بالا كه خطر بخار شدگي وجود دارد نبايد به كار رود. استفاده از آب فاقد املاح سنگين و مواد قليايي براي افزايش كارايي اين علف كش ضروري مي باشد. ميزان مصرف آن بسته به تراكم علف هاي هرز بین 15 تا 20 لیتر در هزار است. از روش تقسيطي با فاصله 4 روز به ميزان 8 لیتر در هزار مي توان استفاده نمود. استفاده از كود سولفات آمونيوم براي كاهش مصرف سم و كاهش قلياييت آب سمپاشي به ميزان 7 تا 8 كيلوگرم در هزار مي توان استفاده نمود. (براي استفاده از سولفات آمونيوم مي توانيد به مقاله استفاده از كود سولفات آمونيوم براي كارايي بيشتر علف كش گلايفوزيت چاپ شده در ماهنامه داخلي انجمن پسته شماره 87 – ارديبهشت 92 مراجعه نماييد )باید توجه داشت گلایقوسیت برای سلامتی انسان مضرر میباشد
- يكي از روش هاي خوب براي كنترل علف هاي هرز در باغ هاي پسته، آن است که قبل از به گل و بذر رفتن علف هاي هرز از علف كش پاراكوات استفاده کرد. در اين حالت علف هاي هرز يك ساله كنترل مي شوند و علف هاي هرز چند ساله ضعيف شده در صورت نياز با يك بار سمپاشي ديگر با دوز پايين تر علف كش گلايفوزيت كنترل خواهند شد.
- راه كنترل سس، استفاده از كودهاي دامي كاملاً پوسيده و كنترل علف هاي هرز كف باغ است. در صورت آلوده شدن درخت به اين انگل، می توان قبل از به گل رفتن انگل، با بريدن شاخه هاي آلوده به انگل تا 15-10 سانتي متري محل آلودگي و سوزاندن آن ها از گسترش آن جلوگيري كرد.